Ustawowe wakacje kredytowe pozwalały na kilka miesięcy zawiesić spłatę zobowiązania hipotecznego w złotych, bez odsetek za ten czas. Przepisy przewidywały takie zawieszenie w okresach od 1 sierpnia 2022 r. do 31 grudnia 2024 r. W 2025 r. i w 2026 r. ustawa nie zawiera już żadnego okresu, na który można złożyć wniosek, co opisujemy w ostatniej części tekstu (stan prawny na 26 września 2026 r.). Poniżej wyjaśniamy, komu przysługiwały, na jak długo i z jakim skutkiem dla umowy.
Podstawa prawna wakacji kredytowych
Mechanizm wprowadziła ustawa z dnia 7 lipca 2022 r. o finansowaniu społecznościowym dla przedsięwzięć gospodarczych i pomocy kredytobiorcom (Dz.U. z 2022 r. poz. 1488), która weszła w życie 29 lipca 2022 r. Zawieszenie spłaty opisuje jej art. 73, umieszczony w rozdziale z przepisami epizodycznymi, przejściowymi i końcowymi. Ustawa z dnia 12 kwietnia 2024 r. (Dz.U. z 2024 r. poz. 696) dopisała dwa okresy na 2024 r. i dodatkowe kryteria. Aktualny tekst jednolity ogłoszono w Dz.U. z 2025 r. poz. 1900.
Przepis nie uzależniał zawieszenia od rodzaju oprocentowania, więc dotyczył zarówno kredytów z WIBOR, jak i ze stałą stopą. O tym, jak wskaźnik przekłada się na wysokość płatności, piszemy w tekście jak WIBOR wpływa na raty kredytu.
Ile miesięcy można było zawiesić
| Okres | Wymiar zawieszenia |
|---|---|
| 1.08.2022 - 30.09.2022 | dwa miesiące |
| 1.10.2022 - 31.12.2022 | dwa miesiące |
| 1.01.2023 - 31.12.2023 | miesiąc w każdym kwartale |
| 1.06.2024 - 31.08.2024 | dwa miesiące |
| 1.09.2024 - 31.12.2024 | dwa miesiące |
Z art. 73 ust. 3 wynika więc do ośmiu miesięcy w latach 2022-2023 i do czterech w 2024 r.
Kto mógł skorzystać
Warunki w latach 2022-2023
- kredyt hipoteczny udzielony w złotych, z wyłączeniem umów indeksowanych lub denominowanych do waluty obcej (art. 73 ust. 1),
- umowa mieszcząca się w definicji umowy o kredyt hipoteczny z art. 3 ustawy o kredycie hipotecznym (art. 73 ust. 2),
- tylko jedna umowa, zawarta w celu zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych (art. 73 ust. 4),
- umowa zawarta przed 1 lipca 2022 r., również sprzed 22.07.2017 r., jeżeli okres kredytowania kończył się później niż 6 miesięcy od tej daty (art. 74).
Dodatkowe kryteria w 2024 r.
W dwóch okresach z 2024 r. zawieszenie przysługiwało, gdy wartość udzielonego kredytu nie przekraczała 1 200 000 zł i spełniony był jeden z warunków z art. 73 ust. 3a:
- średni wskaźnik RdD z trzech ostatnich miesięcy przed złożeniem wniosku przekraczał 30 %. Wskaźnik ten to stosunek wydatków na ratę kapitałowo-odsetkową do dochodu gospodarstwa domowego, oba w ujęciu miesięcznym (art. 2 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 października 2015 r. o wsparciu kredytobiorców, Dz.U. z 2024 r. poz. 1385),
- albo w dniu złożenia wniosku konsument miał na utrzymaniu co najmniej troje dzieci spełniających warunki z ustawy o Karcie Dużej Rodziny.
Jak wyglądał wniosek
Wniosek składało się w postaci papierowej albo elektronicznej, także przez serwis transakcyjny kredytodawcy (art. 73 ust. 5). Musiał zawierać co najmniej oznaczenie konsumenta, kredytodawcy i umowy, wskazanie wnioskowanego okresu (albo kilku) oraz oświadczenie, że umowę zawarto w celu zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych. W 2024 r. dochodziło oświadczenie o spełnieniu warunku RdD albo kryterium dotyczącego dzieci (art. 73 ust. 6). Obie deklaracje składano pod rygorem odpowiedzialności karnej za fałszywe oświadczenia, z klauzulą, której treść podaje ust. 7.
Zawieszenie zaczynało się z dniem doręczenia wniosku kredytodawcy, na okres w nim wskazany (art. 73 ust. 8). Kredytodawca miał 21 dni na potwierdzenie otrzymania wniosku na trwałym nośniku, z podaniem okresu zawieszenia i wysokości opłat ubezpieczeniowych. Brak takiego potwierdzenia nie wstrzymywał rozpoczęcia zawieszenia (art. 73 ust. 10).
Skutki zawieszenia spłaty
- w okresie zawieszenia konsument nie musiał dokonywać płatności wynikających z umowy, poza opłatami z tytułu ubezpieczeń powiązanych z umową (art. 73 ust. 9),
- nie naliczano odsetek ani opłat innych niż wskazane w potwierdzeniu (art. 73 ust. 12),
- czasu zawieszenia nie wliczano do okresu kredytowania, który wydłużał się o tę przerwę razem z terminami spłaty (art. 73 ust. 11),
- ta zmiana nie wymagała zgody osób, które ustanowiły zabezpieczenie, ani ujawnienia w treści hipoteki (art. 73 ust. 13).
Wakacje nie umarzały zatem żadnej raty. Płatności przesuwały się w czasie, a umowa kończyła się odpowiednio później. Jeśli raty były już wstrzymane na innej podstawie niż art. 73, taka przerwa kończyła się z dniem doręczenia wniosku ustawowego, a w potwierdzeniu kredytodawca wskazywał sposób rozliczenia (art. 75).
Wakacje kredytowe w 2025 i 2026 r.
Art. 73 ust. 3 wymienia okresy zawieszenia tylko do 31 grudnia 2024 r. Tekst jednolity ogłoszony 31 grudnia 2025 r. nie dodaje kolejnych, a zmiana ustawy uchwalona w 2026 r. dotyczy opłat na rzecz Komisji Nadzoru Finansowego, nie pomocy kredytobiorcom. Ustawowych wakacji kredytowych nie było więc w 2025 r. i nie ma ich w 2026 r.
Obowiązuje natomiast wspomniana ustawa o wsparciu kredytobiorców, na podstawie której działa Fundusz Wsparcia Kredytobiorców. To odrębny instrument z własnymi kryteriami i procedurą, opisany w artykule Fundusz Wsparcia Kredytobiorców, warunki i wniosek. Poza ustawą strony umowy mogą też uzgodnić zmianę harmonogramu spłaty na zasadach umownych.
Czym innym jest zatrzymanie płatności w trakcie sporu o umowę w ramach zabezpieczenia udzielonego przez sąd; opisujemy je w artykule czy można wstrzymać spłacanie kredytu opartego o WIBOR. Aktualną sytuację wskaźnika omawiamy w tekście WIBOR w 2026.
Pytania dotyczące własnej umowy kredytu można zadać prawnikowi kancelarii, dane są na stronie kontakt.
